Dołącz do nas na Facebooku

x

Nasza strona używa plików cookies. Korzystając ze strony, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Więcej.

Zapomniałem hasła
Nie mam jeszcze konta
Połącz z Facebookiem Połącz z Google+ Połącz z Twitter
Esensja
dzisiaj: 5 grudnia 2021
w Esensji w Esensjopedii

Matt Ruff
‹Miraż›

EKSTRAKT:70%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułMiraż
Tytuł oryginalnyThe Mirage
Data wydania10 września 2013
Autor
PrzekładZbigniew A. Królicki
Wydawca Rebis
ISBN978-83-7818-446-1
Format440s. 135×215mm
Cena34,90
Gatunekfantastyka, kryminał / sensacja / thriller
WWW
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup

Do góry nogami
[Matt Ruff „Miraż” - recenzja]

Esensja.pl
Esensja.pl
Znany ze znakomitych, dickowskich w duchu „Złych małp” Matt Ruff po raz kolejny postanowił sprawdzić, co dzieje się ze światem, którym rządzą wielkie teorie spiskowe i ludzie gotowi poświęcić wszystko, by osiągnąć swój cel. Barwni bohaterowi, nieco szalona intryga, nietuzinkowy świat przedstawiony stanowią o walorach „Mirażu”, ale nie jest to powieść wolna od wad.

Jacek Jaciubek

Do góry nogami
[Matt Ruff „Miraż” - recenzja]

Znany ze znakomitych, dickowskich w duchu „Złych małp” Matt Ruff po raz kolejny postanowił sprawdzić, co dzieje się ze światem, którym rządzą wielkie teorie spiskowe i ludzie gotowi poświęcić wszystko, by osiągnąć swój cel. Barwni bohaterowi, nieco szalona intryga, nietuzinkowy świat przedstawiony stanowią o walorach „Mirażu”, ale nie jest to powieść wolna od wad.

Matt Ruff
‹Miraż›

EKSTRAKT:70%
WASZ EKSTRAKT:
0,0 % 
Zaloguj, aby ocenić
TytułMiraż
Tytuł oryginalnyThe Mirage
Data wydania10 września 2013
Autor
PrzekładZbigniew A. Królicki
Wydawca Rebis
ISBN978-83-7818-446-1
Format440s. 135×215mm
Cena34,90
Gatunekfantastyka, kryminał / sensacja / thriller
WWW
Zobacz w
Wyszukaj wMadBooks.pl
Wyszukaj wSelkar.pl
Wyszukaj wSkąpiec.pl
Wyszukaj / Kup
Historie alternatywne tworzone są często w jednym celu: oswajania narodowych lub osobistych traum. I tak na przykład Polacy wciąż rozpamiętują drugą wojnę światową i jej historyczne okolice, z pasją oddając się czczym marzeniom o potędze, która nie zaistniała nie z winy naszej, lecz okoliczności; o czym zaś mógł napisać Amerykanin? Oczywiście o zamachach na World Trade Center z 2001 roku. W „Mirażu” mamy do czynienia ze światem będącym niemal wzorcowym odbiciem naszej rzeczywistości, punkt krytyczny, w którym nastąpiło odklejenie się od siebie osi czasu można ustalić na koniec XIX wieku. W tym okresie dochodzi do połączenia się państw Półwyspu Arabskiego i Afryki Północnej, a zdarzenie to daje początek przyszłemu światowemu supermocarstwu. Historia toczy się swoim biegiem, coraz bardziej oddalając się przez dziesięciolecia od faktów znanych nam z podręczników. Zamiast Związku Radzieckiego powstaje Związek Prawosławny, Hitler zostaje ścięty w Norymberdze, a Izrael umieszczony zostaje na niemieckich ziemiach. Współczesna Ameryka podzielona jest na zwalczające się nawzajem słabe państewka, a zamieszkujący ją okropni chrześcijanie stanowią niebezpieczeństwo dla świata islamu – odbity w zwierciadle został nie tylko układ geopolityczny świata, ale też sytuacja ekonomiczna, społeczna, kulturowa, religijna, antropologiczna wraz ze wszystkimi przesądami i stereotypami.
Do tego przemyślnie zbudowanego obrazu zakrada się jednak wątpliwość: rozsiewana plotka głosi, że zastany wszechświat stanowi jedynie odbicie innego, rzeczywistego, a ręce maczał w tym sam Bóg - zezłoszczony postępowaniem ludzi postanowił ich ukarać wedle zasady „pierwsi będą ostatnimi, a ostatni pierwszymi”. Akcja utworu kręci się wokół grupy policjantów z Bagdadu uwikłanych w toczące się dziwnymi torami śledztwo w sprawie źródeł i przyczyn powstania wieści o mirażu. Z różnych miejsc podrzucane są niespójne wiadomości na temat postawionego na głowie świata, który rzekomo ma być tym prawdziwszym. Pracę Mustafy i spółki wspiera swym autorytetem sam prezydent arabskiego państwa. Nie przeszkadza to jednak tajemniczej, paramilitarnej grupie zwanej Al-Kaidą, finansowanej przez pewnego senatora Kongresu, na działania sabotujące śledztwo. Legenda mirażu prowadzi Mustafę do jej możliwego źródła, czyli Ameryki, jednak znalezienie odpowiedzi na pytanie, czym w istocie jest to zjawisko i z jakiego powodu objęło świat w posiadanie będzie trudniejsza niż się komukolwiek wydaje.
Najwartościowszymi punktami powieści Ruffa nie są wcale, co może się wydać zaskakujące, elementy fantastyczne, lecz te, w których otrzymujemy gołą rzeczywistość, bez ubarwień, bez przenośni, odniesień do religii chrześcijańskiej bądź muzułmańskiej. Tęskniący za zabitą w zamachu żoną Mustafa, męczący się z samym sobą i szantażystami Samir oraz nieco tajemnicza, elokwentna i piękna Amal tworzą interesujące policyjne trio, w którym leży zaskakująca siłą, chyba nie w pełni doceniona przez samego autora. Elementy składowe decydujące o wiarygodności postaci, jak portrety psychologiczne, historia życia, więzi z otoczeniem skonstruowane zostały przez Ruffa w pasjonujący sposób. Gdy poznajemy ich niełatwe relacje z rodziną, przyjaciółmi i obcymi powieść wciąga czytelnika całkowicie – dobór proporcji i składników składa się na świetną historię z nutą właściwej w tym kontekście egzotyki, styl przywodzi zaś nieco na myśl powieści Neila Gaimana. Kiedy natomiast zagłębiamy się w świat mirażu opowieść utyka w koleinach.
Osadzenie w negatywnej roli Saddama Husajna, który w rzeczywistości mirażu zajmuje się gangsterką, w tym głównie przemytem alkoholu, żadnego czytelnika nie zaskoczy. Ale już wybranie na główny szwarccharakter pewnego wysokiego Saudyjczyka zwyczajnie rozczarowuje. Ruff uzasadnia ten manewr w następujący sposób: „Charaktery ludzi, ich siła i słabostki, namiętności i obawy, grzechy i występki, do jakich są skłonni – te są z żelaza, stali i spiżu. (…) Niegodziwy książę w jednym świecie jest niegodziwy we wszystkich światach”. Zatem autor nie miał wpływu na rozłożenie ról, mógł je co najwyżej poddać kosmetycznym poprawkom. Źli ludzie z prawdziwego świata pozostają źli w odwróconej rzeczywistości mirażu, jedynie stwarzając pozory bycia kimś innym. Takie podejście wydaje się konsekwentne, lecz odbiera nieco przyjemność z odbioru finałowej rozgrywki między bagdadzką policją a kilkoma innymi grupami, z których każda pragnie czegoś innego.
Pierwsza połowa powieści, ta, w której miraż nieśmiało wpełza do arabskich krain i życia bohaterów jest świetna i aż szkoda, że nastrój tajemnicy nie został podtrzymany w dalszej części. Potem specyficzny klimat wyparowuje powolutku niczym dżin z lampy, który nawiasem mówiąc również odgrywa tu niepoślednią rolę. Pretekstowy wydaje się pomysł wysłania Mustafy do Ameryki śladem tropów podrzucanych przez różne osoby z mirażu. Na amerykańskiej, toczonej wojną domową ziemi dochodzi do koszmarnego rozwiązania fabularnego, w którym jeden z bohaterów spotyka się z innym, nie do końca wiadomo dlaczego, aby poznać wreszcie istotę mirażu. I poznaje ją, owszem, w formie dwudziestronicowego wykładu połączonego z ćwiczeniami praktycznymi – zabieg godny początkującego pisarczyka, który nie przystoi popularnemu pisarzowi.
Pierwszy raz zetknąłem się z Mattem Ruffem przy okazji premiery „Złych małp” i zachwyciła mnie szalona, wręcz schizofreniczna atmosfera tej powieści, w której absolutnie nic nie było oczywiste. „Miraż”, nie tylko zresztą na tym tle, jest znacznie bardziej stonowany, spokojniejszy, pozbawiony galopady ekscentrycznych pomysłów. I choć początkowo działa to raczej na jego korzyść, ostatecznie stanowi niewielką, ale jednak wadę. Przyznam, że w opowieści o arabskich policjantach zmagających się ze skutkami mirażu oczekiwałem szczypty szaleństwa, ale zabrakło jej, a paradoksalnie największą siłą powieści okazały się fragmenty o prozie życia. Na szczęście, choć można podejrzewać, że zamysł Ruffa był nieco inny, nie ma powodów do narzekań.
koniec
13 września 2013

Komentarze

Dodaj komentarz

Imię:
Treść:
Działanie:
Wynik:

Dodaj komentarz FB

Najnowsze

Krótko o książkach: Wzloty i (głównie) upadki
Miłosz Cybowski

4 XII 2021

Pomysł na „Miasto Archipelag” Filip Springer miał całkiem niezły – wyruszyć w Polskę i odwiedzić niegdysiejsze miasta wojewódzkie, które straciły swoją pozycję w wyniku reformy administracyjnej z 1999 roku. Gorzej z wykonaniem.

więcej »

Jesteśmy tylko nośnikami
Miłosz Cybowski

2 XII 2021

Zarówno pozbawiony emocji styl, jak i niektóre tezy stawiane przez Richarda Dawkinsa mogą budzić instynktowny sprzeciw. „Samolubny gen” nie na darmo uchodzi za książkę kontrowersyjną, choć może wraz z rozpowszechnieniem nauki o genetyce to wrażenie nieco przygasło.

więcej »

Mała Esensja: W oczekiwaniu na Boże Narodzenie
Joanna Kapica-Curzytek

1 XII 2021

Ponownie spotykamy się z sympatycznym myszkiem wykreowanym przez autora i ilustratora Alexa T. Smitha. „Winston wraca na święta” pozwoli młodszym (i starszym czytelnikom) odliczać dni do Gwiazdki!

więcej »

Polecamy

Pogrzeb pośród mgławic

Stulecie Stanisława Lema:

Pogrzeb pośród mgławic
— Mieszko B. Wandowicz

O korzyściach z bycia ślimakiem (śluzem na marginesie „Głosu Pana”)
— Mieszko B. Wandowicz

List znad Oceanu
— Beatrycze Nowicka

Lem w komiksie
— Marcin Knyszyński

Przeciętniak w swym zawodzie
— Agnieszka Hałas, Adam Kordaś, Marcin Mroziuk, Beatrycze Nowicka, Marcin Osuch, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Jam jest robot hartowany, zdalnie prądem sterowany!
— Miłosz Cybowski, Adam Kordaś, Marcin Mroziuk, Marcin Osuch, Agnieszka ‘Achika’ Szady, Konrad Wągrowski

Zawsze szach, nigdy mat
— Marcin Knyszyński

Świadomość jako błąd
— Marcin Knyszyński

Człowiek jako bariera ostateczna
— Marcin Knyszyński

Nie wszystko i nie wszędzie jest dla nas
— Marcin Knyszyński

Zobacz też

Tegoż twórcy

Esensja czyta: Marzec-kwiecień 2009
— Jakub Gałka, Anna Kańtoch, Michał Kubalski, Joanna Słupek, Konrad Wągrowski

Labirynt w głowie schizofrenika
— Sebastian Chosiński

Tegoż autora

Nieprawdopodobne, a jednak prawdziwe
— Jacek Jaciubek

Zabójczy ziemniak
— Jacek Jaciubek

Szpiega wynajmę
— Jacek Jaciubek

Suchość w ustach
— Jacek Jaciubek

Wszystkie odcienie szarości
— Jacek Jaciubek

Królestwo za kafelek
— Jacek Jaciubek

Historia wiary znaczona krwią
— Jacek Jaciubek

Człowiek-puzzle
— Jacek Jaciubek

Poprzez góry, poprzez lasy
— Jacek Jaciubek

Misja na Marsa
— Jacek Jaciubek

Copyright © 2000- – Esensja. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Jakiekolwiek wykorzystanie materiałów tylko za wyraźną zgodą redakcji magazynu „Esensja”.